CƠ QUAN CỦA ĐẢNG BỘ ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM TỈNH BẮC GIANG
TIẾNG NÓI CỦA ĐẢNG BỘ, CHÍNH QUYỀN VÀ NHÂN DÂN TỈNH BẮC GIANG

5 tiến sĩ võ nổi danh

(BGĐT) - Khác với khoa cử, lịch sử võ cử Việt Nam chỉ kéo dài khiêm tốn trong 69 năm dưới triều Lê Trung Hưng với 19 khoa. Cả nước tuyển chọn được 199 tạo sĩ (tức tiến sĩ võ), trong đó có 5 tiến sĩ nổi tiếng người Bắc Giang. Sau khi thi đỗ, đa số họ đã trở thành những võ quan, võ tướng đóng góp tích cực trong công cuộc xây dựng và bảo vệ đất nước.

 

5 tiến sĩ võ, nổi danh, Bắc Giang
Tái hiện Lễ hội Tiến sĩ võ tại Fastival Huế.

Miền đất Bắc Giang xưa kia là miền thượng của đạo/xứ/trấn Kinh Bắc, một trong tứ trấn trọng yếu ở phía bắc Kinh thành Thăng Long/Đông quan/Đông Đô và được xem như “miền phên giậu” nơi ải Bắc. Nơi đây đã sản sinh ra 58 nhà khoa bảng (tiến sĩ ngạch văn) và nhiều nhân tài, những võ tướng tài ba đã lưu danh trong sử sách. Kể về lịch sử võ cử quê hương, trước tiên phải nhắc đến vị Tiến sĩ Hoàng Đình Tá, người làng Quế Trạo, huyện Hiệp Hòa (nay thuộc thôn Thái Thọ, xã Thái Sơn). Ông đỗ Đồng Tạo sĩ trúng hạng khoa Bính Thìn năm Vĩnh Hựu thứ 2 (1726) đời vua Lê Ý Tông.

Tiếp đến là Tiến sĩ Hoàng Đình Bảo (SN1743), quê ở xã Tư Mại (Yên Dũng). Ông vốn có tên là Hoàng Đăng Báo sau đổi thành Hoàng Tố Lý được danh tướng Hoàng Ngũ Phúc, quê ở xã Phụng Công (Yên Dũng) nhận làm con và đưa vào dinh phủ nuôi dạy. Vì vậy nên từ khi còn ít tuổi Hoàng Đình Bảo đã có thiên hướng theo binh nghiệp, dùi mài kinh sử, võ nghệ. Năm 22 tuổi ông đã đậu Hương tiến khoa Ất Dậu năm Cảnh Hưng 26 (1765). Một năm sau, ông thi đỗ Tạo sĩ ưu phân hạng khoa Bính Tuất. Sau được bổ chức Quản binh, Hoàng Đình Bảo đã thể hiện là người tài giỏi cả văn lẫn võ. Ông được Minh Đô vương Trịnh Doanh tin tưởng gả con gái cho làm Phò mã phủ Chúa. 

Với tài thao lược Hoàng Đình Bảo được cử làm Trấn thủ các xứ Thuận Hóa, Sơn Nam, Nghệ An. Đấy là những vùng đất quan yếu của chính quyền Lê - Trịnh rất cần võ tướng tài ba trấn nhậm. Ông được thăng chức Tham tụng tước Điển thọ hầu, sau được thăng tước Huy Quận công là trọng thần thời Trịnh Sâm. Đến năm Cảnh Hưng 43 (1782) gặp loạn kiêu binh nên bị loạn quân giết.

 

5 tiến sĩ võ, nổi danh, Bắc Giang

Văn bia đề danh tiến sĩ võ.

Làng Phụng Công còn một vị tiến sĩ võ nữa là Dương Đình Hài (không rõ năm sinh và mất). Sách Lê triều Tạo sĩ đăng khoa lục chỉ ghi ông đỗ Biền sinh hợp thức khoa thi Sở cử trước năm 1769 thời Lê - Trịnh. Sau đó đến khoa Bác cử võ thí Kỷ Sửu năm Cảnh Hưng thứ 30 (1769) đời Lê Hiển Tông, ông đỗ Đồng Tạo sĩ ưu trúng hạng.

Trong sách Lê triều Tạo sĩ đăng khoa lục nhắc đến hai vị tiến sĩ võ nữa là Nguyễn Đình Triêm và Nguyễn Trọng Nhẫn. Nguyễn Đình Triêm, người làng Thiết Thượng (Yên Dũng), nay thuộc xã Trung Sơn (Việt Yên). Ông thi đỗ Tạo sĩ ưu trúng hạng khoa Giáp Tuất niên hiệu Cảnh Hưng thứ 15 (1754) đời vua Lê Hiển Tông. Ông được bổ chức Thủ hiệu. Nguyễn Trọng Nhẫn người làng My Điền (Yên Dũng), nay là thôn My Điền, xã Hoàng Ninh (Việt Yên), đỗ Đồng Tạo sĩ ưu trúng hạng khoa Ất Tỵ niên hiệu Cảnh Hưng thứ 46 (1785).

Sử liệu ghi chép thường rất vắn tắt về các danh nhân võ cử, thiếu năm sinh, năm mất cùng chức tước được phong và công trạng thành tích ghi nhận. Đến nay, các danh nhân võ lược Bắc Giang nói chung, danh nhân võ cử đất Bắc Giang nói riêng vẫn chưa được quan tâm nghiên cứu sâu sắc. Những công trạng, sự cống hiến của các tiến sĩ võ cho lịch sử dân tộc và quê hương rất cần được sự quan tâm của các nhà khoa học.

Phong Đức

5 tiến sĩ võ, nổi danh, Bắc Giang
 
Bình luận mới vừa được thêm vào. Click để xem
Mới nhấtHay nhấtXếp theo:
 
 
 
 
 
     
 
Chiến sĩ công an nhặt được của rơi trả lại người mất

Chiến sĩ công an nhặt được của rơi trả lại người mất

(BGĐT) - Khoảng 21 giờ ngày 21-1, chị Mai Thùy Linh, thôn Xóm Làng, xã Bình Sơn, huyện Lục Nam (Bắc Giang) đi xem Ngày hội văn hóa các dân tộc huyện lần thứ III, tại Quảng trường 21-1 của huyện, vô tình đánh rơi túi xách, bên trong có một chiếc điện thoại di động nhãn hiệu Iphone 4S, một số đồ dùng cá nhân và 370 nghìn đồng. 

Giữ gìn nét đẹp văn hóa lễ hội ở Bắc Giang

Giữ gìn nét đẹp văn hóa lễ hội ở Bắc Giang

(BGĐT) - Mùa lễ hội Xuân Đinh Dậu sắp đến, nhiều nơi đang tích cực chuẩn bị cho khai hội. Làm gì để phát huy những nét đẹp văn hóa, khắc phục hạn chế, tạo ấn tượng tốt đẹp trong lòng du khách ở lễ hội? Phóng viên Báo Bắc Giang phỏng vấn ông Nguyễn Sĩ Cầm, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch về vấn đề này.

Tiếng vọng từ non thiêng Tây Yên Tử

Tiếng vọng từ non thiêng Tây Yên Tử

(BGĐT) - Nói đến vùng đất non cao, non thiêng Tây Yên Tử (Yên Dũng, Lục Nam, Lục Ngạn, Sơn Động) là nhằm đối sánh với vùng Đông Yên Tử gồm các huyện, thị xã Chí Linh (Hải Dương), Đông Triều, Uông Bí (Quảng Ninh). Hợp điểm của hai vùng văn hóa chính là chùa Đồng trên đỉnh non thiêng Yên Tử. 

Tránh... ma

(BGĐT) - Những chiếc xe máy rẹt qua như lao đi trong chốn không người. Khi áp sát mặt xuống vệ đường, người lái chưa tỉnh. Lúc lâu sau cả người lái, người ngồi sau mới bừng tỉnh. 

 

© Bản quyền thuộc Báo Bắc Giang. Địa chỉ: Số 49 Nguyễn Văn Cừ - TP Bắc Giang - Tỉnh Bắc Giang.
@ Tổng Biên tập TRỊNH VĂN ÁNH - Tòa soạn ĐT:84.0240.3856624
Fax:+84.0240.3856624 , Email: toasoanbbg@gmail.com
Giấy phép hoạt động báo chí điện tử số 285/GP-BTTTT của Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 02-6-2016.
® Ghi rõ nguồn "Báo Bắc Giang điện tử" khi phát hành lại thông tin từ website này.