CƠ QUAN CỦA ĐẢNG BỘ ĐẢNG CỘNG SẢN VIỆT NAM TỈNH BẮC GIANG
TIẾNG NÓI CỦA ĐẢNG BỘ, CHÍNH QUYỀN VÀ NHÂN DÂN TỈNH BẮC GIANG

Ngôi nhà cổ ghi dấu Tổng sư Nguyễn Khắc Nhu

(BGĐT) - Tại làng Hạ, xã Nghĩa Hoà (huyện Lạng Giang, Bắc Giang) có một ngôi nhà cổ đã hơn 100 năm tuổi. Nếp nhà cổ không chỉ là niềm tự hào của gia đình, dòng họ, quê hương mà còn có giá trị lịch sử, gắn liền với cuộc đời và sự nghiệp của nhà yêu nước Nguyễn Khắc Nhu trong những năm tháng ông làm Tổng sư ở tổng Thịnh Liệt (nay là làng Bằng, xã Nghĩa Hoà).

Ngôi nhà cổ, ghi dấu, Tổng sư, Nguyễn Khắc Nhu

Chí sĩ Nguyễn Khắc Nhu từng sinh sống tại ngôi nhà cổ này.

Chủ nhân của nhà cổ là anh Nguyễn Ngọc Thuấn, 41 tuổi, hậu duệ đời thứ năm của cụ Chánh Chương, tức Nguyễn Văn Chăn, người có công xây dựng ngôi nhà cổ này. Anh Nguyễn Ngọc Thuấn cho biết: “Nhà được xây dựng từ lâu đời, xưa nếp nhà có 7 gian, 5 gian nhà ngoài dùng để tiếp khách, sinh hoạt, 2 gian buồng là nơi ngủ, nghỉ của gia đình. Rất tiếc, năm 1953, thực dân Pháp bắn đạn pháo làm hỏng mất một gian buồng. Sau khi đi sơ tán về năm 1957, gia đình tôi mới tháo dỡ gian buồng còn lại để tu sửa nên chỉ còn 5 gian như hiện nay”.

Bình đồ kiến trúc nhà cổ hiện nay kiểu chữ Nhất, cửa gỗ bức bàn chạy suốt 3 gian. Phần liên kết khung gỗ còn bảo lưu được gần như nguyên nét kiến trúc cũ với 4 hàng chân cột, mỗi hàng 6 cột được gắn kết bởi hệ thống hoành xà tạo vì mái. Các cấu kiện kiến trúc làm bằng gỗ lim chắc chắn. Hệ thống vì nóc liên kết khác nhau theo kiểu vì giá chiêng con chồng và vì cốn mê. 

Một số cấu kiện kiến trúc được chạm khắc tinh xảo ở đầu kẻ hiên hình hoa lá. Trên các con chồng ở vì nóc và vì nách chạm khắc hình hoa lá, đao mác, hình tứ quý: Tùng, trúc, cúc, mai có giá trị nghệ thuật. Ngoài giá trị kiến trúc nghệ thuật, trong nhà cổ còn lưu giữ nhiều di vật, cổ vật có giá trị lịch sử văn hoá như ngai thờ, sập thờ, bàn đài, giá văn. Đặc biệt, ngôi nhà cổ này còn là nơi ghi dấu hình ảnh nhà yêu nước Nguyễn Khắc Nhu trong những năm tháng làm Tổng sư ở Văn Chỉ Bằng, tổng Thịnh Liệt 

Nguyễn Khắc Nhu sinh năm Nhâm Ngọ (1882) tại làng Song Khê (Yên Dũng) nay thuộc xã Song Khê (TP Bắc Giang). Thuở nhỏ ông được học hành bài bản dưới sự dạy dỗ kèm cặp của người cha tên là Hạc, cụ tú Bảng tức Bang tá Dương Ngọc Cư. Mồ côi cha năm 1894, Nguyễn Khắc Nhu đã phải bôn ba nhiều nơi: Bắc Ninh, Bắc Giang, Lạng Sơn rồi tới năm 1902 học tại Nội Duệ. 

Ngay ở độ tuổi 14, 15, Nguyễn Khắc Nhu đã nuôi chí hoạt động cách mạng. Ông chăm chỉ học tập dùi mài kinh sử, từng đỗ đầu Khóa sinh, đầu xứ nên nhân dân vẫn gọi ông là xứ Nhu. Khoa thi Hương năm Bính Ngọ 1906, Nguyễn Khắc Nhu chỉ đỗ nhị trường nên ông có phần nản chí, mong muốn được tham gia phong trào Đông Du do Phan Bội Châu tổ chức. Năm 1907, Nguyễn Khắc Nhu cùng 17 thanh niên yêu nước bí mật sang Quảng Tây để qua Nhật Bản học tập quân sự. Sự việc không thành, ông bị trục xuất về nước.

Từ năm 1908 đến năm 1922, Nguyễn Khắc Nhu được điều làm Tổng sư trường làng Thịnh Liệt, tổng Thịnh Liệt, phủ Lạng Giang (chỉ cách đồn Phồn Xương, Yên Thế chưa đầy 20km). Địa điểm truyền dạy chữ quốc ngữ là Văn Chỉ Bằng. Trong thời gian khoảng 5 năm, ông lấy nhà cụ Chánh Chương, tức Nguyễn Văn Chăn, một gia đình có uy tín trong vùng làm nơi ở sinh hoạt. Ngày thường, ông đi dạy học ở Trường Tổng sư Văn Chỉ Bằng, tối về đây ngủ. Cái đình màn, móc áo bằng gỗ là vật dụng của ông còn để lại trong gia đình. Năm 2012, con cháu của Nguyễn Khắc Nhu đã lên sưu tầm, chụp ảnh tư liệu những hiện vật này để trưng bày tại nhà lưu niệm ở Song Khê.

Năm 1915, Nguyễn Khắc Nhu dự thi Hương lần thứ ba nhưng không đỗ. Năm 1924 ông trở về quê hương làng Song Khê tự trau dồi nghề thuốc Nam để cứu độ nhân dân trong vùng và tham gia phong trào cải cách ở hương thôn. Ông tuyên truyền bà con thôn xóm cải tạo nếp sống, đào giếng nước sạch, khuyến khích sản xuất nông nghiệp, thúc đẩy nghề dệt vải, bài trừ các hủ tục trong việc cưới xin, ma chay, giỗ chạp, mê tín dị đoan... Những vận động cải cách đó của ông đã gây được tiếng vang. 

Những năm tháng sau này Nguyễn Khắc Nhu còn tham gia nhiều hoạt động chống thực dân Pháp. Năm 1930, trong trận đánh đồn binh Hưng Hóa (Phú Thọ) không thành công, ông bị địch bắt, sau ông tự vẫn để bảo toàn danh tiết của người chí sĩ yêu nước. 

Hiện ngôi nhà cổ vẫn còn giữ nguyên nét kiến trúc xưa. Những câu chuyện kể về nhà yêu nước Nguyễn Khắc Nhu vẫn được các thế hệ cha ông truyền lại cho lớp trẻ bên mái nhà cổ.

Đồng Ngọc Dưỡng

Ngôi nhà cổ, ghi dấu, Tổng sư, Nguyễn Khắc Nhu
 
Bình luận mới vừa được thêm vào. Click để xem
Mới nhấtHay nhấtXếp theo:
 
 
 
 
 
     
 
Thầy giáo Lại Tiến Minh: Hạnh phúc là được đứng trên bục giảng

Thầy giáo Lại Tiến Minh: Hạnh phúc là được đứng trên bục giảng

(BGĐT) - Học sinh cấp 3 Hà thành thường gọi thầy giáo Lại Tiến Minh bằng tên thân mật “Thầy Minh xì-tin”. Từng có những thành công ở nhiều lĩnh vực như làm mẫu quảng cáo, thời trang, dẫn chương trình và cả kinh doanh… cho thu nhập hơn hẳn nghề dạy học nhưng với Tiến Minh: “Hạnh phúc là được đứng trên bục giảng”.

Gắn lễ hội với phát triển du lịch

Gắn lễ hội với phát triển du lịch

(BGĐT) - Những ngày đầu Xuân Đinh Dậu 2017, tại các điểm đến văn hóa tâm linh, danh lam thắng cảnh và một số lễ hội trên địa bàn tỉnh Bắc Giang đã thu hút lượng du khách tăng rất mạnh so với năm trước. Thực tế  này tiếp tục gợi mở cho chúng ta hướng đi về bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa của các lễ hội gắn với phát triển du lịch.

Yêu thương là cúi xuống thật gần

Yêu thương là cúi xuống thật gần

(BGĐT) - 16 lần tình nguyện hiến máu, là cầu nối yêu thương đến các nhà hảo tâm giúp đỡ hàng tỷ đồng cho nhiều hoàn cảnh khó khăn; tự tay làm 70 kg ruốc gửi đồng bào miền Trung bị lũ lụt; bản thân đã đăng ký hiến mô tạng và vận động được hơn 20 người đăng ký… là những thông tin ban đầu về cô gái Nguyễn Thị Nga ở xã Đại Hóa, huyện Tân Yên (Bắc Giang).

Kết nối sinh viên với doanh nghiệp

(BGĐT) - Hội Thanh niên Việt Nam vừa có sáng kiến tổ chức các hoạt động kết nối sinh viên với doanh nghiệp. Cả hai phía sinh viên và doanh nhân có sự gặp gỡ, hợp tác thì chắc chắn sẽ mang lại lợi ích kép, bớt gánh nặng của cả gia đình và xã hội.

 

© Bản quyền thuộc Báo Bắc Giang. Địa chỉ: Số 49 Nguyễn Văn Cừ - TP Bắc Giang - Tỉnh Bắc Giang.
@ Tổng Biên tập TRỊNH VĂN ÁNH - Tòa soạn ĐT:84.0240.3856624
Fax:+84.0240.3856624 , Email: toasoanbbg@gmail.com
Giấy phép hoạt động báo chí điện tử số 285/GP-BTTTT của Bộ Thông tin và Truyền thông cấp ngày 02-6-2016.
® Ghi rõ nguồn "Báo Bắc Giang điện tử" khi phát hành lại thông tin từ website này.